“Netwerk ZON is een netwerk van vijf MBO- en HBO-onderwijsinstellingen en meer dan 120 zorginstellingen in Groningen, Drenthe en Noord-Overijssel vertelt Elvira Coffetti projectleider van NetwerkZON. “Ons doel is dat studenten zo goed mogelijk worden opgeleid voor de praktijk en dat we zorgprofessionals kunnen behouden voor de regio. Dat doel kunnen onderwijs-, zorg- en welzijnsinstellingen niet alleen behalen. Daar heb je elkaar voor nodig.”
Binnen Health Noord zorgt Netwerk ZON ervoor dat onderwijs en praktijk met elkaar verbonden blijven. Wanneer zorgorganisaties tegen vraagstukken aanlopen, kan de organisatie die vertalen naar praktijkopdrachten, stages of onderwijsactiviteiten. Andersom brengt Netwerk ZON onderwijsinstellingen in contact met ontwikkelingen uit de praktijk
Samenwerken aan goede stageplekken
Een belangrijke taak van Netwerk ZON is het coördineren van stageplaatsen in de regio. Via een digitaal systeem worden stageplekken verdeeld en door de scholen gematcht met studenten. Maar het werk gaat verder dan alleen plannen. Binnen Netwerk ZON wordt volop afgestemd, worden gezamenlijke spelregels afgesproken en worden gezamenlijke formulieren, opdrachten en trainingen ontwikkeld.
“Bij een zorginstelling kunnen studenten van verschillende scholen stage lopen. Een instelling hoeft niet na te denken: die student komt van die school, dus ik moet dát formulier pakken. Het is hetzelfde en zo duidelijk mogelijk.” Daarom ontwikkelt Netwerk ZON samen met onderwijs en praktijk onder meer stagehandboeken, formulieren en werkwijzen die het begeleiden van studenten makkelijker en eenduidiger maken.
Samen leren in leer- en ontwikkelgemeenschappen
Naast stagecoördinatie werkt Netwerk ZON aan leer- en ontwikkelgemeenschappen. Hier leren studenten, docenten en professionals uit de praktijk samen. “Ze bespreken situaties die studenten tijdens hun stage tegenkomen en kijken vanuit verschillende ervaringen en vakgebieden naar wat er speelt”, vertelt Coffetti.
Een voorbeeld is de Regionale gehandicaptenzorg-route Drenthe (de ‘GHZ-route’). Studenten van drie scholen, van vier opleidingen (zorg en welzijn) en alle leerjaren leren hier samen met docenten en professionals uit drie onderwijsisntellingen en drie gehandicaptenzorgorganisaties.
Tijdens zo’n bijeenkomst kan bijvoorbeeld een situatie uit een stage van een student centraal staan. Een student merkt dat een cliënt iedere ochtend boos wordt zodra het tijd is om naar de dagbesteding te gaan. Samen kijken de deelnemers verder dan alleen het gedrag: begrijpt de cliënt wat er gaat gebeuren, levert de busrit spanning op of zijn er te veel prikkels tijdens het klaarmaken?
“Hoe ga je daar als beginnend student mee om? Een ouderejaarsstudent heeft misschien al eens zoiets meegemaakt, terwijl een werkbegeleider of docent weer vanuit zijn eigen expertise naar de situatie kijkt. Zo kom je samen tot nieuwe ideeën voor hoe je kunt handelen. Vaak wordt er ook nieuw voorlichtingsmateriaal ontwikkeld, zo kunnen ook anderen hiervan leren.”
Dat samen bespreken van praktijksituaties is volgens Coffetti een belangrijk onderdeel van de leer- en ontwikkelgemeenschappen. “In de drukte van een stage of werkdag is er niet altijd tijd om uitgebreid stil te staan bij wat je meemaakt. Hier maak je daar bewust ruimte voor. Het is echt leren van en met elkaar.”
Netwerk ZON onderzoekt tegelijkertijd hoe deze gemeenschappen zich verder kunnen ontwikkelen. “We kijken wat goed werkt, waar mensen tegenaan lopen en wat nodig is om samen leren mogelijk te maken. De lessen uit de ene leer- en ontwikkelgemeenschap kunnen we vervolgens weer gebruiken in een andere.”
Thematische platforms
Verder komen onderwijs en praktijk binnen Netwerk ZON regelmatig samen in platforms rondom thema’s zoals innovatie, personeelsplanning en examinering. Daar delen organisaties voorbeelden, bespreken ze uitdagingen en leren ze van elkaars aanpak.
“Voorbeelden van thema’s zijn: Hoe maak je de verpleeghuiszorg ook aantrekkelijk voor ouderejaarsstudenten? Hoe integreren we muziek in de zorg? Of wat zijn ervaringen met de overgang van fulltimestages naar parttimestages?” Ook thema’s als welzijn, positieve gezondheid, vitaliteit en technologie komen steeds vaker terug in de stageopdrachten van studenten.
Door dit soort onderwerpen samen te bespreken, kunnen onderwijs en praktijk sneller op elkaar inspelen. Zorg- en welzijnsorganisaties delen wat zij in de praktijk tegenkomen en welke ontwikkelingen zij zien. Opleidingen kunnen die kennis vervolgens meenemen in het onderwijs en in stageopdrachten. Andersom brengen studenten en docenten nieuwe kennis en ideeën mee naar de praktijk.
Blijven samenwerken
Voor de komende jaren ziet Coffetti volop kansen. “Ik denk dat Health Noord een prachtig netwerk blijft voor de regio, waarin alles samenkomt.” Ze hoopt vooral dat organisaties elkaar nog beter weten te vinden en samen blijven bouwen aan toekomstbestendig onderwijs en zorg.